ร่วมเสนอความคิดเห็น

หัวข้อกระทู้ : ที่มาของการถวายอดิเรก(การถวายพระพรพระมหากษัตริย์)



(D)
พระอุดมปิฎก นามเดิม สอน นามฉายา พุทฺธสโร เป็นชาวจังหวัดพัทลุง ได้เข้ามาพักอาศัยอยู่ ณ วัดหนัง เขตบางขุนเทียน(ปัจจุบันจอมทอง) ได้มาศึกษาเล่าเรียนพระปริยัติธรรมอยู่ที่วัดหงสาราม ปัจจุบันเป็นวัดหงส์รัตนาราม เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพมหานคร ภายหลังได้ย้ายมาอยู่วัดหงสาราม และเคยเป็นเจ้าอาวาสวัดหงสาราม รูปที่ 5 เป็นเปรียญธรรม 9 ประโยค

พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 3 ทรงรู้จักและคุ้นเคยเป็นอันดี ตั้งแต่ครั้งยังทรงดำรงพระราชอิสริยยศเป็นกรมหมื่นเจษฎาบดินทร์ ครั้นขึ้นเสวยราชย์แล้ว ก็ทรงตั้งให้พระมหาสอน เป็นพระราชาคณะ มีราชทินนามว่า พระอุดมปิฎก และเป็นเจ้าอาวาสวัดหงสารามจนตลอดรัชกาล

เมื่อสิ้นรัชกาลที่ 3 แล้ว รัชกาลที่ 4 ซึ่งยังผนวชอยู่ ก็ทรงลาสิกขาขึ้นเสวยราชสมบัติ พระอุดมปิฎก ก็ลาออกจากตำแหน่งเจ้าอาวาสวัดหงสารามกลับภูมิลำเนาเดิม

ท่านเจ้าคุณพระอุดมปิฎก รูปนี้มีประวัติที่ควรจารึกไว้ให้ปรากฏ คือ เมื่อรัชกาลที่ 4 ขึ้นเสวยราชสมบัติแล้ว ท่านกลัวว่าราชภัยจะมาถึงตน เพราะเคยมีปฏิกิริยาคัดคัานการทรงตั้งคณะธรรมยุติกนิกายอย่างแรงกล้า จึงรีบลาออกจากตำแหน่งเจ้าอาวาสวัดหงสาราม กลับไปอยู่ในภูมิลำเนาเดิม

ครั้นถึงงานพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา ทรงรับสั่งให้สืบหา พระอุดมปิฎกครั้นทรงทราบว่า ท่านจำพรรษาอยู่ ณ วัดสุนทราวาส (สนทรา) จ. พัทลุง จึงทรงรับสั่งให้อาราธนามาในงานพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา โดยให้เป็นภาระหน้าที่ของคณะข้าราชการ กรมการจังหวัดเป็นผู้อำนวยความสะดวกในการเดินทาง (โดยทางเรือ) ทุกประการ

ท่านจึงเดินทางมาตามหมายกำหนดการ ครั้นถึงวันพระราชพิธี พระอุดมปิฎก เข้านั่งประจำที่ เป็นองค์สุดท้ายปลายแถว ถึงเวลาพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงประเคนจตุปัจจัยไทยธรรมโดยลำดับ นับตั้งแต่สมเด็จพระสังฆราชลงมาจนถึงพระอุดมปิฎก ทรงโสมนัสยิ่งนัก ทรงทักทายด้วยความคุ้นเคย ตอนท้ายทรงรับว่า ท่านเดินทางมาแต่ไกล นานปีจึงจะได้พบกัน ขอจงให้พรโยมให้ชื่นใจเถิด

เมื่อได้รับอนุญาตจากสมเด็จพระสังฆราชแล้ว ท่านเจ้าคุณก็ตั้งพัดยศขึ้นถวายพระพรด้วยปฏิภาณโวหารว่ากลอนสดเป็นภาษาบาลีว่า

อติเรกวสฺสสตํ ชีว
อติเรกวสฺสสตํ ชีว
อติเรกวสฺสสตํ ชีว

ทีฆายุโก โหตุ อโรโค โหตุ
ทีฆายุโก โหตุ อโรโค โหตุ

สุขิโต โหตุ ปรมินฺทมหาราชา

สิทฺธิกิจฺจํ สิทฺธิกมฺมํ สิทฺธิลาโภ ชโย นิจฺจํ

ปรมินฺทมหาราชวรสฺส ภวตุ สพฺพทา ขอถวายพระพร.

เนื่องจากท่านไม่ได้เตรียมไว้ก่อน เพราะไม่รู้ว่าจะต้องถวายพระพร จึงว่าติดเป็นระยะ ๆ วรรคแรกว่าซ้ำถึง 3 หน จึงว่าวรรคที่สองต่อไปได้ ว่าวรรคที่สองซ้ำถึง 2 หน จึงว่าวรรคที่สามต่อไปได้ และว่าไปได้ตลอดจนจบโดยมิได้ซ้ำอีกเลย

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ได้ทรงสดับแล้วทรงโปรดพระพรบทนี้มาก จึงทรงรับสั่งให้ถือเป็นธรรมเนียม ให้พระสงฆ์ใช้พรบทนี้ถวายพระพรพระมหากษัตริย์ในพระราชพิธีทั้งปวงตราบเท่าทุกวันนี้โดนมิได้ตัดตอนแก้ไขแต่ประการใด แม้คำที่ท่านว่าซ้ำสองสามหน ก็รักษาไว้เหมือนเดิมเรียกว่า ถวายอดิเรก แต่ได้ทรงเพิ่มคำว่า ตุ ต่อท้ายคำว่า ชีว เป็น ชีวตุ สืบมาจนบัดนี้

โดยคุณ panyasuparat (396)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 00:02 น.]



โดยคุณ korachaa (1.3K)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 00:35 น.] #675181 (1/14)
ขอบคุณครับ

โดยคุณ poppoomi (401)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 00:40 น.] #675184 (2/14)
ขอบคุณครับ ได้รับความรู้อีกอย่างหนึ่ง

โดยคุณ nat-36 (213)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 00:41 น.] #675185 (3/14)

โดยคุณ ศรารีย์ (682)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 01:22 น.] #675209 (4/14)

โดยคุณ คนสุพรรณฯ (6)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 05:23 น.] #675252 (5/14)
ขอบคุณครับ........... ขอบคุณ.... มารับความรู้เพิ่มอีกแล้วครับ

โดยคุณ สิทธิโชติ (263)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 05:28 น.] #675255 (6/14)


(D)

โดยคุณ bannapong (1.2K)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 06:05 น.] #675304 (7/14)
ขอบคุณครับ อิอิอิ........

โดยคุณ BCC-106 (434)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 06:15 น.] #675325 (8/14)
ขอบคุณมากครับ ได้ความรู้รอบตัวเพิ่ม ครับผม

โดยคุณ brain (160)(2)   [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 06:41 น.] #675346 (9/14)


(D)
ขอบพระคุณมากครับ ผมสงสัยมานานมากแล้วขอรับ

โดยคุณ toei89 (625)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 07:41 น.] #675410 (10/14)
ขอบคุณครับ

โดยคุณ pusit (1.7K)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 08:08 น.] #675453 (11/14)
เยี่ยมครับ

โดยคุณ looknam1 (2.6K)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 08:30 น.] #675491 (12/14)
ขอบคุณครับ

โดยคุณ CURFEW (4.9K)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 09:45 น.] #675632 (13/14)
ยอดเยี่ยมครับ


โดยคุณ aey11 (1.2K)  [ศ. 12 มิ.ย. 2552 - 10:17 น.] #675681 (14/14)
ขอบคุณครับ

!!!! กรุณา Login ก่อนจึงจะเสนอความคิดเห็นได้ !!!



www1
Copyright ©G-PRA.COM