(D)
การล้างพระเครื่องเนื้อโลหะ
ประเทศ ไทยเป็นเมืองพุทธ ประชาชนส่วนใหญ่ในประเทศนับถือศาสนาพุทธ มีความศรัทธาในพระพุทธ พระสงฆ์ จึงได้มีการสร้างสัญลักษณ์ หรือตัวแทนความศรัทธาต่อสิ่งเหล่านี้ในรูปของ รูปภาพ รูปหล่อเหมือน เหรียญพระห้อยคอ ไว้เป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจ เคารพบูชา ประชาชนส่วนใหญ่จะมีสิ่งเหล่านี้ไว้ในครอบครอง เพราะฉะนั้นจึงควรมีความเข้าใจความรู้เกี่ยวกับองค์ประกอบ การผลิต การใช้สิ่งเหล่านี้ในชีวิตประจำวัน การดูแลรักษา การทำความสะอาด การเก็บรักษา ให้คงสภาพเดิมให้อยู่ได้นานเท่าที่จะนานได้
เหรียญส่วนใหญ่ที่พบในประเทศไทย จะเป็นเหรียญโลหะ ซึ่งก็มีหลายชนิด เช่น ทองคำ เงิน ทองแดง ทองเหลือง ชิน เป็นต้น ซึ่งจะแยกอธิบายทีละชนิด
- ทองคำ เป็นโลหะหนัก มีสีเหลืองเป็นมันวาว มีสัญลักษณ์ทางเคมี (Au) มีจุดหลอมเหลวที่ 1063 องศาเซลเซียล เป็นโลหะที่เฉื่อยต่อปฏิกิริยา คือจะคงสภาพเป็นทองคำอยู่เช่นนั้นไม่เป็นสนิมแต่ที่ผลิตเป็นเหรียญทั่วไปจะ ไม่ ่อยู่ในสภาพที่เป็นทองคำบริสุทธิ 100%แต่จะมีส่วนผสมของทองแดงอยู่บ้างในปริมาณที่น้อยมากๆเพื่อเพิ่มให้เนื้อ โลหะมีความแข็งมากขึ้นไม่ให้นิ่มจนเกินไป สิ่งที่เหรียญทองคำเหล่านี้จะเกิดการเสียหายก็อาจจะมาจากการ
ใช้สอยในชีวิต ประจำวัน เช่นการเสียดสีกับลำตัวโดยตรงจากการห้อยคอ มีคราบฝุ่นคราบสบู่อยู่ หรือเห็นว่าเหรียญ
มีความสกปรกแล้วนำไปทำความสะอาดตามร้านทองทั่วไปซึ่งทำโดย นำไปแช่ในน้ำยาล้างทองซึ่งส่วนใหญ่ก็คือ กรดกัดทอง น้ำยาประสานทอง ล้วนแล้วแต่ไม่สมควรทำอย่างยิ่งซึ่งเป็นการทำลายไม่ใช่การรักษา สำหรับการ
เสียดสีแก้ไขโดยการใส่กรอบเสีย และถ้าสกปรกเราก็จะใช้แอลกอฮอล์เช็ดออก หรือนำไปแช่ในน้ำอุ่นแล้วก็เช็ดออก ด้วยผ้าแห้งนุ่มๆ สำหรับการเก็บรักษาไม่ควรห่อรวมกับชิ้นอื่นๆ ซึ่งอาจเกิดการขัดสีกัน
- เงิน เป็นโลหะสีขาวมันวาว เนื้อค่อนข้างนิ่ม มีสัญลักษณ์ทางเคมี(Ag) มีจุดหลอมเหลว 961 องศาเซลเซียล เป็นโลหะที่ค่อนข้างเฉื่อยต่อปฏิกิริยาเช่นเดียวกับทองคำ แต่มีแนวโน้มที่จะเกิดสนิมได้มากกว่าทองคำ ซึ่งสนิมที่กล่าวถึงอาจจะมีสีขาวเทาซึ่งเป็นสนิมที่เกิดจากคลอไรด์ เรียกว่าเงินคลอไรด์(AgCl)ซึ่งมาจากน้ำ ซึ่งมีอนุมูลของคลอไรด์โดยเฉพาะน้ำ ประปา สภาพแวดล้อมทั่วๆไปบ้าง และสนิมอีกชนิดจะมีสีออกดำ เกิดจากซัลไฟล์เรียกว่าเงินซัลไฟล์(AgS) เกิดจากเหงื่อไคล สภาพแวดล้อมที่มีซัลเฟอร์ ที่มีเขม่าควันของรถยนต์ โรงงาน สนิมสีดำที่เกิดขึ้นไม่จำเป็นต้องเอาออกเพราะชั้นของสนิมมีคุณสมบัติที่เป็น ฟิล์มป้องกันเนื้อเงิน ที่ลึกลงไป ถ้าเห็นว่าไม่สวยอยากจะเอาออกก็ไม่ควรขัดด้วยน้ำมะขามเปียกเพราะเป็นกรด ควรใช้น้ำยาขัดเงิน โดยเฉพาะแต่ก็ไม่สมควรขัดบ่อยเพราะเป็นการขัดเนื้อเงิน ออกไปด้วย ยิ่งขัดยิ่งหายไปถ้าสกปรกจากฝุ่นละออง คราบไคล ควรใช้แอลกอฮอล์เช็ดออก สำหรับการเก็บรักษาควรหลีกเลี่ยงสภาพแวดล้อมข้างต้น ซึ่งอาจจะใส่กรอบพลาสติก ที่ปราศจากซัลเฟอร์ แต่ก็อยู่ได้ชั่วระยะหนึ่งก็อาจจะดำได้เพราะอากาศเข้าได้ อย่าเก็บรวมกับของอย่างอื่นเพราะจะเกิดการเสียดสีกันได้
- ทองแดง เป็นโลหะค่อนข้างจะออกสีแดง สามารถดึงเป็นเส้นได้ นำไฟฟ้าได้ดี มีสัญลักษณ์ทางเคมี(Cu) มีจุดหลอมเหลว 1083 องศาเซลเซียล ทองแดงสามารถเกิดสนิมหรือปฏิกิริยาได้ง่ายกว่าโลหะทองคำและเงิน เหรียญทองแดงสามารถเกิดสนิมได้หลายชนิด ที่พบส่วนมากได้แก่ สนิมของออกไชด์ เรียกว่า Copper Oxide ซึ่งจะมีสีออกน้ำตาลแดง เช่นสนิม คิวไปรท์ (Cu2O) สนิมคาร์บอเนต เรียกว่า copper carbonate จะมีสีเขียวเข้ม เช่น มาลาไคต์ Cu2CO3(OH)2 และสนิมของคลอไรด์ เรียกว่า Copper Chloride เช่น Cu2Cl(OH)3 จะมีสีเขียวออ่นเป็นขุยๆ จะเห็นได้ว่าทองแดงสามารถเกิดสนิมได้มากมาย เป็นทั้งสนิมที่ดีและสนิมที่ไม่ดี สนิมที่เกิดจากออกไซด์ และคาร์บอเนตจะเป็นสนิมที่ดีจะเกิดเป็นฟิล์มป้องกันการกัดกร่อนจากปฏิกิริยา อื่นๆได้และถ้าเป็นสนิมสีเขียวปกคลุมเสมอกันทั้งเหรียญก็จะมองดูสวยงาม สำหรับสนิมที่เกิดจากคลอไรด์ จะเป็นสนิมที่อันตรายเมื่อเกิดขึ้นแล้วก็จะกัด กร่อนเนื้อของเหรียญให้เกิดความเสียหายได้ สาเหตุส่วนใหญ่ ก็จะมาจากสภาพแวดล้อมที่มีความชื้น มีออกซิเจน และมีอนุมูลของคลอไรด์ เช่นใกล้น้ำทะเล เพราะฉะนั้นควร ป้องกันไม่ให้เกิดขึ้นเพราะถ้าเกิดขึ้นแล้วจะไม่สามารถทำให้ กลับคืนดังเดิมได้ การป้องกันก็ควรหลีกเลี่ยง สภาพแวดล้อมข้างต้น อาจจะทำกรอบใส่เพื่อป้องกันการสัมผัสกับสภาพแวดล้อมโดยตรง สำหรับการทำความสะอาดก็ใช้แอลกอฮอล์เช็ดคราบไคล ไขมัน ความเป็นกรดออกและอาจจะเคลือบผิวด้วย Acrylic Polymer ก็ได้ที่สำคัญควรหมั่นตรวจดูความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นบ่อยๆเพราะจะได้ แก้ไขทันเมื่อมีการเปลี่ยนแปลง
- ทองเหลือง เป็นโลหะที่ผสมระหว่าง ทองแดง(Cu) และ สังกะสี (Zn) โดยมีทองแดงประมาณ 80%ขึ้นไป และอาจมีโลหะอื่นผสมอยู่ด้วยในปริมาณเล็กน้อย ทองเหลืองจะมีสีออกเหลืองแดง เป็นมันวาวสามารถทำ ปฏิกิริยาได้เช่นเดียวกับทองแดงเพราะองค์ประกอบหลักคือ ทองแดง สนิมที่เกิดขึ้นมีทั้งสนิมดำ แดง เขียว การดูแลก็เช่นกันป้องกันไม่ให้สัมผัสกับสภาพแวดล้อมโดยตรง การทำความสะอาดก็ใช้แอลกอฮอล์เช็ดและ ทำให้แห้ง อย่าใช้น้ำมะขามเปียกในการขัดให้เหลืองอร่ามเพราะจะเป็นการทำลายโดยใช่เหตุ เราอาจจะใช้น้ำยา ที่ใช้เฉพาะทองเหลืองเท่านั้น แต่ก็ไม่สมควรขัดบ่อยเพราะเนื้อโลหะจะหลุดออกไปด้วย
- ชิน เป็นโลหะที่ผสมระหว่างดีบุก(Sn)และตะกั่ว (Pb)มีปริมาณของดีบุกประมาณ 80% โลหะจะมีสีขาว ค่อนข้างมันวาวสามารถเกิดสนิมได้มีสีขาวอมเทาเรียกว่า Basic lead carbonateซึ่งสนิมนี้เกิดขึ้นแล้วอาจ จะขยายตัวขึ้นทำให้ผิวโลหะแตกเป็นรอย ร้าว สนิมนี้จะเปราะและแตกหักง่ายและเนื้อโลหะ จะเกิดสนิมจนเป็นรูและทะลุในที่สุด สาเหตุส่วนหนึ่งเกิดจากที่ชินได้สัมผัสกับไอกรดจำพวกAcetate ควรหลีกเลี่ยงการเก็บชินไว้ในตู้ที่เป็นไม้เพราะจะมีไอกรดเหล่านี้ทำให้ ทำลายเนื้อชินโดยตรง เพราะฉะนั้นควรหลีกเลี่ยงสภาพแวดล้อมนี้ และไม่ควรให้สัมผัสกับความชื้นและออกซิเจน สำหรับการทำความสะอาดก็ควรใช้แอลกอฮอล์เช็ดเฉพาะที่มีฝุ่นและคราบใคลเท่า นั้นและอาจจะเคลือบผิวด้วย Acrylic Polymer ซึ่งเป็นการป้องกันการสัมผัสโดยตรงกับสภาพแวดล้อม
เหรียญโลหะอื่นๆ
โลหะชนิดอื่นๆก็ล้วนแต่มีปัญหาของสนิมมาจากสภาพแวดลอ้มที่มีความชื้น ออกซิเจน และกรด อยู่จึงควรหลีกเลี่ยงสภาวะแวดล้อมข้างต้น ควรมีสิ่งป้องกันไม่ให้โลหะสัมผัสกับสภาพแวดล้อมโดยตรง ไม่ควรใช้สารเคมีต่างๆกับโลหะโดยตรงเพราะอาจจะเป็นการทำลายฉะนั้นถ้าเรา ปฏิบัติตามที่กล่าวมาเบื้องต้น เหรียญวัตถุมงคลของเราก็จะอยู่กับเราได้อีก นานสิ่งที่สำคัญควรหมั่นตรวจดูการ เปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นเสมอ ถ้ามีสิ่งผิด ปรกติเกิดขึ้นก็หาข้อมูลเพื่อใช้แก้ไขได้ทันท่วงที | 
[พ. 03 มี.ค. 2553 - 14:54 น.]